İnönü Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi
Halk Sağlığı Hemşireliği Bölümü Öğretim Üyesi
BAS DİNLE
Dünya Sağlık Örgütü akılcı ilaç kullanımını “bireylerin klinik bulgularına ve bireysel özelliklerine göre uygun ilacın, uygun süre ve dozda, en düşük maliyetle ve kolayca sağlanabilmesi” olarak tanımlamıştır.
Akılcı ilaç kullanımını, ilaçlara karşı direnç gelişimini önlemek, tedavi başarısını artırmak, tedavi sorunlarını engellemek, gereksiz işgücü ve maliyet kaybını azaltmak gibi pek çok yönü ile bireyi, yakın çevresini ve toplumun sağlığını ilgilendirir. Akılcı ilaç kullanımın da pek çok kişi ve kuruluşun önemli rolü vardır. İlaçların akılcı kullanımı, ancak bu tarafların her birinin üzerine düşen sorumlulukları tam olarak yerine getirmesi ile sağlanabilir.
İlaç tedavisi kişiye özgüdür. Birine iyi gelen bir ilaç, başka birine iyi gelmeyebilir. Başkalarının ilaçları kesinlikle kullanılmamalıdır.
İlaçlar, doktorun hastaya ve tedaviye göre belirlediği miktarda ve sürede kullanılmalıdır.
Hasta olunduğu zaman tedavi için ilaca ihtiyaç duyulup duyulmadığını doktor belirler ve ilaç tedavisi gereken durumlarda kullanılacak olan ilaca doktor karar verir.
Doktor tarafından belirlenmiş olan tedavi süresine mutlaka uyulmalıdır. Doktorun belirlediği süreden önce ilaç tedavisi kesilmemeli ya da ilaçlar daha uzun süre kullanılmamalıdır.
İlaçların ancak doğru miktarda kullanıldığında etkili olduğu unutulmamalıdır. Eksik miktarda ilaç alınması tedavinin tam olarak sağlanmasını önlemekte, fazla miktarda ilaç alınması ise zararlı etkilere neden olabilmektedir.
İnternet yoluyla ilaç/ürün satın alınmamalıdır.
İlaçların doktorun gerekli görmesi halinde reçetelendiği ve sadece eczaneden temin edilmesi gerektiği unutulmamalıdır.
İlaçların saklanması ilacın kullanma talimatında belirtilen şekilde olmalıdır. Her ilacın bir son kullanma tarihi vardır. Son kullanma tarihi geçmiş ilaçlar kesinlikle kullanılmamalıdır.
Bitkisel ürünlerin ilaçlarla birlikte kullanımı birçok zararlı etkiye neden olabilmektedir. Doktorunuza danışmadan kullanmayınız.
İlaç kullanırken vücutta fark edilen değişimler (kaşıntı, çarpıntı, ağrı, yüksek ateş gibi) ile ilgili doktor ve eczacı bilgilendirilmelidir.
Doktorun gerek görmediği ilacın reçetelenmesi konusunda doktora baskı yapılmamalıdır.